verklein lettertype vergroot lettertype
Dinsdag 24 maart 2015 - K&R 104

Kunstvervalsing - Of er een provenance van sculpturen beschikbaar was

Hof Arnhem-Leeuwarden 25 februari 2015, ECLI:NL:GHARL:2014:1425 (sculpturen Degas en Zorn)
Kunstkoop. Beroep op non-conformiteit. Na aankoop van sculpturen van Degas en Zorn, blijkt dat het om vervalsingen gaat. Verkopers en het veilinghuis weigeren de koop terug te draaien en de betaalde bedragen terug te betalen. Het hof staat geïntimeerde toe te bewijzen dat hij aan het veilinghuis heeft gevraagd of er provenance beschikbaar was en dat het veilinghuis positief heeft geantwoord.



Maandag 16 maart 2015 - K&R 103

Plassende bedreiger van museum terecht museumtoegang geweigerd

Vzr. Rechtbank Amsterdam 16 maart 2015, ECLI:NL:RBAMS:2015:1444 (Stedelijk Museum-plasser)
Het Stedelijk Museum heeft eiser terecht de toegang ontzegd. Eiser stuurde e-mails waarin hij dreigde kunstwerken in het Stedelijk Museum onder te plassen. De rechter besliste dat het museum terecht het risico niet heeft willen nemen dat werken daadwerkelijk door eiser zouden worden beschadigd.



Donderdag 26 februari 2015 - K&R 102

HvJ EU: Betaling volgrecht mag contractueel worden geregeld

HvJ EU 26 februari 2015, IEF 14707; zaak C-41/14 (Christie's France tegen Syndicat national des antiquaires)
Eerder op IE-Forum.nl verschenen. Auteursrecht. Volgrecht. Prejudiciële inleiding: IEF 13596. Veiling van en volgrecht voor auteur oorspronkelijke kunstwerken. Schuldenaar volgrechtvergoeding: koper, verkoper, contractuele afwijking is mogelijk. Artikel 1, lid 4, van Volgrechtrichtlijn 2001/84/EG moet aldus worden uitgelegd dat het niet eraan in de weg staat dat de volgrechtvergoedingsplichtige, die bij nationale wetgeving als zodanig is aangewezen, of het nu de verkoper betreft of een actor uit de professionele kunsthandel die bij de transactie betrokken is, met ieder ander, daaronder begrepen de koper, overeenkomt dat laatstbedoelde uiteindelijk de kosten van het volgrecht geheel of gedeeltelijk zal dragen, voor zover een dergelijke contractuele regeling geen enkel gevolg heeft voor de verplichtingen en de verantwoordelijkheid van degene die jegens de auteur vergoedingsplichtig is.



Dinsdag 03 februari 2015 - K&R 101

Opzetheling gestolen Jan Schoonhoven bewezen

Rechtbank Amsterdam 15 oktober 2014, ECLI:NL:RBAMS:2014:7437 (gestolen Schoonhoven)
Strafrecht. Gestolen kunst. Voorhanden hebben 3 kunstwerken van kunstenaar Jan Schoonhoven, die in maart 2013 zijn gestolen uit het museum Van Bommel van Dam in Venlo.Gelet op het ontbreken van een aannemelijke en geloofwaardige verklaring van verdachte over de wijze waarop hij in het bezit is gekomen van de gestolen kunstwerken en nu verdachte ook leugenachtig over de herkomst van één van die werken heeft verklaard jegens een restaurateur en een medewerker van een veilinghuis, kan het naar het oordeel van de rechtbank niet anders dan dat verdachte ten tijde van het verwerven, het voorhanden krijgen en het overdragen van de kunstwerken heeft geweten dat het van misdrijf afkomstige goederen betrof. Opzetheling bewezen.



Dinsdag 03 februari 2015 - K&R 99

Belegger in oude kunst te goeder trouw verkregen

Rechtbank Limburg 28 mei 2014, ECLI:NL:RBLIM:2014:4725 (renaissance art investors, old master properties tegen gedaagde)
Internationaal privaatrecht. Bescherming tegen beschikkingsonbevoegdheid van rechtsvoorganger bij overdracht kunstwerk in internationale kwestie? Artikel 10:131 BW en artikel 1147 jo. 1151 lid 1 Italiaans BW.

Een in Italië gevestigde kunsthandelaar biedt een kunstwerk dat hij in Italië heeft gekocht te koop aan op de kunstbeurs Tefaf te Maastricht. De oorspronkelijke eigenaar (een in New York gevestigde investeringsmaatschappij die belegt in oude kunst) die de eigendom van het kunstwerk in New York heeft verworven, stelt dat zij volgens het volgens haar toepasselijke recht van New York nog steeds eigenaar is van het kunstwerk (dat in New York is verduisterd door een consignatiehouder) en laat op de Tefaf beslag leggen op het kunstwerk.

Rechtbank oordeelt dat de Italiaanse handelaar op grond van het Italiaanse recht, dat volgens Nederlands internationaal privaatrecht van toepassing is, eigenaar is geworden van het kunstwerk. De New Yorkse eigenaar heeft onvoldoende gesteld dat de Italiaanse handelaar het bezit van het kunstwerk naar Italiaans recht niet te goeder trouw heeft verkregen.



Maandag 20 oktober 2014 - K&R 98

Vleeskleurige verf gaat druipen

Hof Amsterdam 27 december 2011, ECLI:NL:GHAMS:2011:4025 (Vleeskleurige druipverf)
Tussenarrest. Kunstschilder spreekt producente van verf aan omdat de verf na verloop van tijd is gaan druipen. Onrechtmatige daad? Deskundigenbericht over de vraag of dit druipen destijds een bekend verschijnsel was.



Zaterdag 13 september 2014 - K&R 97

Monopolie van Van Gogh Museum

Vandaag een groot artikel in NRC Handelsblad over de vraag 'Wat te doen met een Van Gogh als het Van Gogh Museum het werk niet erkent? De krant laat een aantal mensen aan het woord die al jaren ijveren voor de erkenning van hun schilderij maar steeds weer op een onverbiddelijk "Nee' stuiten van het Van Gogh Museum; hiernaast een afbeelding van een vermeende Van Gogh. En zonder de goedkeuring van het museum is een werk niet verhandelbaar. Markus Roubrocks is er zelfs een procedure over begonnen, echter zonder succes; zie K&R 71. Het probleem wordt deels veroorzaakt door de zwart-wit-oordelen van het Van Gogh Museum: de beoordeelde werken zijn volgens het museum echt of niet echt. Rembrandtdeskundige Gary Schwartz ziet meer heil in een genuanceerde benadering zoals ontwikkeld is door het gerenomeerde Rembrandt Research Project: 'waarschijnlijk uit het atelier van' of 'toegeschreven aan' doen meer recht aan een werk dan een absoluut 'ja' of 'nee'. Het Van Gogh Museum wil daar niet aan. "Van Gogh had geen atelier, noch leerlingen", aldus Van Gogh-onderzoeker Louis van Tilborgh; zie verder  www.nrc.nl/handelsblad/van/2014/september/13/een-van-gogh-is-echt-als-het-museum-het-zegt-1417416 (René Klomp)



Zondag 07 september 2014 - K&R 96

Goud van de Krim II: Deel voorwerpen reeds terug naar Kiev

Een deel van de voorwerpen van de tentoonstelling De Krim, Goud en geheimen van de Zwarte Zee is door het Allard Pierson Museum afgelopen donderdag naar Kiev teruggestuurd. Het gaat om 19 voorwerpen waaronder één van de pronkstukken, de hiernaast afgebeelde gouden helm. Voor deze tentoonstelling zijn bruikleenovereenkomsten gesloten met vier musea op de Krim en één museum in Kiev.  De voorwerpen die van de vier musea op de Krim afkomstig zijn, worden zowel opgeëist door deze musea als door de Oekraïense overheid, zie K&R 94. De voorwerpen die uit Kiev afkomstig zijn worden door het Allard Pierson Museum beschouwd als onbetwist en hoefden daarom niet in Amsterdam te worden gehouden tot duidelijk is wie de rechthebbende is; zie de Süddeutsche Zeitung, 4 september 2014: "Brennendes Gold": www.diz.apa.at/Portal/restricted/Fulltext.act (René Klomp)



Maandag 01 september 2014 - K&R 95

Corvettes gered, sinkhole opgevuld

Het National Corvette Museum in Kentucky, Verenigde Staten, is op 12 february van dit jaar getroffen door een sinkhole, een groot gat in de grond waarin maar liefst 8 Corvettes zijn gevallen. Een ramp voor het museum zou je denken, Maar wat blijkt? Door de enorme media-aandacht is het bezoekersaantal flink gestegen. Een niet ongebruikelijk veschijnsel. De gestolen meteoriet uit de sterrenwacht Sonnenborgh in Utrecht heeft nadat deze is teruggevonden ook voor veel meer bezoekers gezorgd; zie nos.nl/video/693100-meteoriet-van-seerooskerke-weer-tentoongesteld.html. Dus stond het museum in Kentuchky voor het dilemma: Gaan we het sinkhole opvullen of laten we het zo? Inmiddels is het gelukt alle 8 auto's uit het gat te halen en is besloten de vloer te herstellen; zie www.corvettemuseum.org/sinkholefacts.pdf (RK)



Zondag 31 augustus 2014 - K&R 94

Goud van de Krim I: Allard Pierson Museum schort teruggave op

Aan wie moet het Allard Pierson Museum het goud teruggeven dat deel uitmaakt van de tentoonstelling die vandaag afloopt? Aan de musea op de Krim van wie een groot deel van de tentoongestelde voorwerpen zijn geleend? Of aan Oekraïne dat mogelijk eigenaar is van de geleende voorwerpen? Volgens één van de contracten die de NOS op haar site heeft gepubliceerd (zie content1a.omroep.nl/urishieldv2/l27m1a28360a002e8db10054033090000000.8b36dc3fc0b2a3a4f54f28d7f9b31120/nos/docs/270614_contractkrim3.pdf of, als de link niet goed werkt, zie nos.nl/artikel/667359-kiev-voert-druk-krimkunst-adam-op.html en klik rechtsboven op 'Contract met het Allard Pierson Museum') moeten de geleende voorwerpen worden teruggegeven aan het museum waar ze van afkomstig zijn. Logisch, want als je iets van iemand leent, geef het weer aan die persoon terug. In dit geval is dat echter minder voor de handliggend omdat de musea op de Krim waarschijnlijk staatsmusea zijn en de geleende voorwerpen waarschijnlijk eigendom van de staat Oekraïne zijn.



Maandag 18 augustus 2014 - K&R 92

Nakoming van naar vrij artistiek inzicht nieuw werk maken

Rechtbank Rotterdam 23 juli 2014, IEF 14120 (gastcurator - kunstenaar)
Kunstverzamelaar/gastcurator spreekt kunstenaar en zijn galerie aan wegens het in strijd met gemaakte afspraken niet ter beschikking stellen en in eigendom overdragen van naar vrij artistiek inzicht nieuw te maken werk(en) ten behoeve van expositie in Gemeentemuseum. Bewijsopdracht ten aanzien van inhoud afspraken.



Woensdag 23 juli 2014 - K&R 91

Ontbinding schenkingsovereenkomst - schending voorwaarden

Gerechtshof Den Haag 20 mei 2014, ECLI:NL:GHDHA:2014:1617 (eiser tegen de Gemeente Papendrecht)
Zie eerder K&R 36. Tussenarrest. Schenking kunstcollectie aan gemeente Papendrecht; ontbinding schenkingsovereenkomst wegens toerekenbare tekortkoming gemeente; uitleg schenkingsovereenkomst; wijziging schenkingsvoorwaarden.



Dinsdag 24 juni 2014 - K&R 90

Geen restitutie Koenigs III

Restitutiecommissie 14 april 2014, RC 1.35 (Koenigs III)
Afwijzing. Bij brief van 13 juli 2005 verzocht de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap de Adviescommissie Restitutieverzoeken Cultuurgoederen en Tweede Wereldoorlog  om advies inzake het verzoek van mevrouw C.F. Koenigs tot teruggave van verschillende werken uit het voormalig bezit van haar grootvader, Franz Wilhelm Koenigs. Het verzoek heeft betrekking op 139 tekeningen en drie etsen die in 2004 vanuit Kiev, Oekraïne, naar Nederland zijn gerecupereerd en thans deel uitmaken van de Nederlandse rijkscollectie (NK-collectie). Een lijst met een beschrijving van de betreffende 142 werken is opgenomen als bijlage bij dit advies. Deze kunstwerken bevinden zich in langdurig bruikleen in het Museum Boijmans Van Beuningen te Rotterdam.



Vrijdag 20 juni 2014 - K&R 88

Bindend advies Restitutiecommissie blijft in stand

Rechtbank Overijssel 11 juni 2014, ECLI:NL:RBOVE:2014:3042 (Christus en de Samaritaanse vrouw bij de bron van Bernardo Strozzi)
Vordering tot vernietiging van bindend advies van Restitutiecommissie met betrekking tot het schilderij "Christus en de Samaritaanse vrouw bij de bron van Bernardo Strozzi". Schending van beginsel van hoor en wederhoor. Geen nadeel. Ook overigens geen grond voor vernietiging. Vorderingen worden afgewezen.



Donderdag 05 juni 2014 - K&R 89

Restitutie van 'Stadhuis te Amsterdam'

Restitutiecommissie 27 januari 2014, RC 1136 (Stadhuis te Amsterdam)
Vanwege onvrijwillig bezitsverlies adviseert de Restitutiecommissie aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap om NK 1978 en NK 2729 te restitueren aan de gerechtigden tot de nalatenschap van Sam Bernhard Levie.

7. Ingevolge de derde aanbeveling inzake particulier kunstbezit dienen verkopen van kunstwerken door joodse particulieren in Nederland vanaf 10 mei 1940 te worden beschouwd als gedwongen verkoop, tenzij nadrukkelijk anders blijkt. Aangezien Levie een joodse particulier was en de verkopen van de geclaimde schilderijen hebben plaatsgehad tijdens de bezetting (zie overweging 4) dient derhalve te worden uitgegaan van onvrijwillig bezitsverlies.